środa,
21 listopada 2018


imieniny: Janusza, Marii, Reginy

dzielnica zrównoważonego rozwoju

Naturalny kierunek rozwoju miasta

Plany zagospodarowania przestrzennego i strategii miasta wskazują tereny Gdyni Zachód jako główny kierunek rozwoju budownictwa mieszkaniowego. Wraz z nim planowana jest rozbudowa miejskiej infrastruktury, nowoczesnych rozwiązań komunikacyjnych oraz zwiększenie bezpieczeństwa mieszkańców. I nic w tym dziwnego skoro według Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gdyni na tym terenie w 2030 roku będzie mieszkało o 30 – 45 tysięcy więcej osób niż obecnie.

Warsztaty Charrette

W dniach 22 do 25 maja 2012 roku w nowym obiekcie usługowym przy ul. Staniszewskiego 1 odbyły się warsztaty urbanistyczne „Jaka przyszłość Gdyni Zachód”. Ich organizatorom - pracowni Mycielski Architecture & Urbanism, udało się zgromadzić na warsztatach przedstawicieli Urzędu Miasta Gdynia, urbanistów z Politechniki Gdańskiej, przedstawicieli lokalnej społeczności, specjalistów z firmy Grupa Hossa S.A., będącej głównym inwestorem na terenie dzielnicy, a także grono uznanych ekspertów lokalnych i zagranicznych.

Nowatorska metoda

Spotkanie zostało oparte na metodzie Warsztatów Charrette, unikalnego narzędzia planistycznego i projektowego opracowanego przez architektów i urbanistów z pracowni Duany Plater-Zyberk, światowych liderów w projektowaniu zrównoważonych miast. Ten rewolucyjny pomysł, ułatwiający dyskusję pomiędzy specjalistami odpowiedzialnymi za projektowanie przestrzeni metropolitalnych, reprezentującymi zarówno urzędy miast jak i stronę wykonawczą, zmienił całkowicie podejście do urbanistyki najpierw w Stanach Zjednoczonych, a później na całym świecie. Stworzona trzydzieści lat temu metoda jest wykorzystywana dziś zarówno przy rewitalizacji terenów poprzemysłowych jak i tworzeniu przestrzeni publicznych, restaurowaniu tkanki historycznej śródmieść, zagospodarowaniu arterii komunikacyjnych, jak i planowaniu nowych dzielnic, miast a nawet całych regionów.

Trzy dni poszukiwań

Trzy dni warsztatów zostały poświęcone wypracowaniu wspólnych rozwiązań odpowiadających na trzy kluczowe wyzwania przed którymi staje inwestor i mieszkańcy Gdyni Zachód, związane z 1) wypracowaniem efektywnych rozwiązań komunikacyjnych dla dzielnicy, 2) dalszym zrównoważonym rozwojem ośrodka i wykreowaniem na jej terenie nowych miejsc pracy 3) zaprojektowaniem przyjaznej przestrzeni publicznej.

Komunikacja i środowisko
Pierwszy dzień Warsztatów Charrette, poświęcony został weryfikacji rozwiązań komunikacyjnych zapisanych w Miejscowych Planach Zagospodarowania Przestrzeni, a także dyskusji nad zagadnieniami środowiskowymi. Jego uczestnicy, wśród których znaleźli się pracownicy Urzędu Miasta Gdynia, Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA) lokalni eksperci, a także specjaliści z firmy specjalizującej się w projektowaniu rozwiązań dla ruchu drogowego JKO Consulting i pracowni MAU Mycielski Architecture & Urbanism, skupili się na rozwiązaniu problemów komunikacyjnych dzielnicy. W toku prac przedyskutowano możliwość stworzenia projektu zakładającego rozbudowę sieci mniejszych ulic, poprzecinanych funkcjonalnymi skrzyżowaniami, integrującymi różne części dzielnicy. Poddano także ocenie pomysł uzupełnienia transportu miejskiego o przedłużoną linię kolei metropolitalnej łączącej Gdynię Zachód z wybrzeżem. Zgodnie z wyliczeniami przedstawionymi przez JKO Consulting inwestycje w gęstą siatkę mniejszych ulic mogłoby być tańszą alternatywą dla dotychczasowego modelu zagospodarowania Gdyni Zachód, zakładającego budowę dużych tranzytowych ciągów komunikacyjnych. A rozwój komunikacji kolejowej mógłby dodatkowo ograniczyć degradację społeczną dzielnicy.

Podczas sesji poświeconej środowisku i ekologii, Agnieszka Kowalewska, architekt krajobrazu, autorka opracowania „Zielona Strategia dla Gdyni”, podkreśliła znaczenie wysiłków zmierzających do poszerzenia przestrzeni publicznych o dobrze zaprojektowane tereny zielone. Jej zdaniem plan zagospodarowanie terenów zielonych dla Gdynia Zachód powinien zakładać m.in. ochronę doliny rzeki Kaczej, stanowiącej ważny element ekosystemu tej dzielnicy miasta

Rozwój dzielnicy
Podczas drugiego dnia uczestnicy Warsztatów Charrette dyskutowali o kluczowych czynnikach kształtujących jakość życia w miastach i możliwościach rozwoju ekonomicznego dzielnicy. „Aby uchronić się przed korkami na drogach dojazdowych i przekształceniu Gdyni Zachód w „sypialnię” warto zatrzymać przynajmniej część mieszkańców na terenie dzielnicy. Można tego dokonać dzięki zapewnieniu im podstawowych usług i miejsc pracy w okolicy domu”, tłumaczył Maciej Mycielski.

Zdaniem Wima Beernaerta, doradcy z międzynarodowej firmy Nelson Group, specjalizującej się w opracowywaniu strategii rozwoju miast, Gdynia Zachód ma przed sobą co najmniej trzy scenariusze rozwoju i współpracy z koncernami z zagranicy.

Największy potencjał specjalista widzi w budowie kampusu usług zdrowotnych (aging technologies), integrującego instytuty, firmy, centra wiedzy, szpitale i mieszkania dostosowane do potrzeb osób starszych. Stworzenie takiego ośrodka mogłoby doprowadzić do powstania nawet 7 tysięcy nowych miejsc pracy m.in. dla mieszkańców dzielnicy. Uczestnicy warsztatów na bieżąco komentowali koncepcje Wima Beernaerta: „Pomysł stworzenia kampusu usług zdrowotnych, choć nowatorski i odbiegający nieco od przyjętych norm społecznych, w kontekście starzejącego się społeczeństwa może mieć szansę powodzenia. Na przykładzie innych krajów Europy, widzimy że popyt na tego typu usługi wzrasta, a inwestycje te przyciągają kolejne. Projekt kampusu usług zdrowotnych może przyczynić się do zrównoważonego rozwoju dzielnicy”, powiedziała podczas warsztatów Dominika Jędrak z Colliers International, międzynarodowej firmy doradczej, specjalizującej się w zarządzaniu nieruchomościami.

Alternatywami dla tej koncepcji mogłoby być stworzenie ośrodka zaawansowanych technologii, korzystającego z potencjału spółek technologicznych powstających na terenie całego Trójmiasta lub wykorzystanie unikalnego położenia i dalszy rozwój współpracy z firmami ze Skandynawii, z których część już dziś jest zlokalizowana w Gdyni.

Efekt finalny

Trzeciego dnia warsztatów pracownia Mycielski Architecture & Urbanism (MAU) przedstawiła wnioski i rekomendacje do rozwiązań urbanistycznych dla dzielnicy Gdynia Zachód wychodzące naprzeciw najważniejszym potrzebom inwestora, mieszkańców i urzędu miasta, odpowiadającego za gospodarkę przestrzenną w mieście. „Analizując założenia urbanistyczne dla dzielnicy Gdynia Zachód przed warsztatem musieliśmy zapoznać się zarówno ze Studium Kierunków Zagospodarowania jak i ośmioma Miejscowymi Planami Zagospodarowania Przestrzeni (MPZP), które już zostały uchwalone 8 lat temu lub są w trakcie uchwalania. Uważamy, że ich weryfikacja powinna przebiegać w z góry zaplanowany sposób. Rekomendujemy etapowe modyfikacje zgodne z dynamiką rozwoju dzielnicy, a więc m.in. stworzenie wygodnej sieci ulic z większą ilością skrzyżowań, jednego większego centrum dzielnicy otoczonego zielonym parkiem oraz czterech lokalnych subcentrów dzielnicy”, tłumaczył podczas podsumowania warsztatów Maciej M. Mycielski z pracowni Mycielski Architecture & Urbanism, organizator całego spotkania.

Analizując zapisy aktualnych Miejscowych Planów Zagospodarowania Przestrzennego ( MPZP) specjaliści podtrzymali intencje Urzędu Miasta Gdyni dotyczące stworzenia centrum dzielnicy z dopuszczeniem funkcji usługowych. Zarekomendowali również utworzenie kompleksowych rozwiązań dla terenów zielonych, doprecyzowania linii zabudowy, umożliwienie mieszkańcom parkowania przy ulicach, a także takie zbilansowanie ich siatki, by zapobiegła ona konieczności budowy dublujących się linii komunikacji miejskiej wykorzystujących przestrzeń prywatną.

W ramach szczegółowych propozycji autorzy nowych koncepcji zaproponowali także weryfikację dotychczasowych założeń komunikacyjnych, w szczególności poprzez dopuszczenie większej ilości skrzyżowań i przejść pieszych na planowanej ulicy Jana Nowaka Jeziorańskiego oraz tzw. „Łączniku Gdyńskim”. O tym, że takie kompromisowe rozwiązanie jest możliwe świadczy propozycja projektantów uwzględniające obawy przedstawicieli Biura Planowania Przestrzeni Miejskich Urzędu Miasta. Przedstawia ona ul. Nowaka Jeziorańskiego jako drogę z dwoma pasami ruchu w każdą stronę z rezerwą terenu pod ewentualną rozbudowę w postaci plantów. Wstępne szacunki pokazują, że dzięki poprawie drożności dzielnicy miasto będzie mogło obniżyć koszty inwestycji drogowych nawet o 50 milionów złotych. „To jedna z ważniejszych pozytywnych wiadomości dla mieszkańców dzielnicy”, mówił podczas prezentacji końcowej Maciej Mycielski. „ Podczas warsztatów przedstawiciel Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad potwierdził, iż planowane na tym terenie drogi nie będą miały charakteru tranzytowego czyli powinny być projektowane z myślą o mieszkańcach dzielnicy. Dlatego też nie ma przeszkód do obniżenia klasy „łącznika Gdyńskiego” i zaplanowania ulicy Jana Nowaka Jeziorańskiego w taki sposób aby nie dzieliła przyszłej dzielnicy ale była jej integralną częścią według istniejących dróg Wiczlińskiej i Nowowiczlińskiej”.

Ważnym elementem Warsztatów Charrette była spotkanie z mieszkańcami dzielnicy. Na dwugodzinny mityng przybyło około 80 osób. Większość pytań z ich strony dotyczyła istniejących i planowanych inwestycji mieszkaniowych, rozwoju dróg (zwłaszcza problemów z korkującymi się ulicami i wątpliwości co do przyszłego charakteru ulicy Jana Nowaka Jeziorańskiego). Mieszkańcy chcieli także wiedzieć kiedy wewnątrz dzielnicy powstaną nowe ulice. Zwracali uwagę na brak podstawowych usług i zorganizowanej oferty dla młodzieży, utrudniony dostęp do instytucji publicznych, tj. poczty i oddziałów Urzędu Miasta, a także niewielkie wsparcie dla lokalnej działalności promującej tradycję i kulturę Kaszubów.

***

W prezentacji podsumowującej całe spotkanie udział wzięli specjaliści uczestniczący w warsztatach, a także przedstawiciele władz Gdyni z wiceprezydentem miasta Michałem Guciem. „ Wydaje mi się że udało nam się dojść do porozumienia w sprawie tak ważnej dla całego miasta jak rozwój Gdyni Zachód i jestem z tego powodu bardzo szczęśliwy. To porozumienie nie byłoby możliwe bez zaangażowania ze strony wszystkich uczestników Warsztatów Charrette. Pokazaliśmy ogromnego potencjału tej dzielnicy, jej dalsze losy jednak leżą w ręce decydentów, które mam nadzieje, pójdą naprzeciw oczekiwań mieszkańców” podsumował Maciej Mycielski. Całe warsztaty zakończył festyn z wystawą zdjęć i rysunków dokumentujących przebieg całego spotkania.

Materiały do pobrania >>